Hizmet Sözleşmesi (Serbest Çalışma) Örneği ve Nasıl Hazırlanır?
Hizmet sözleşmesi (serbest çalışma sözleşmesi, serbest çalışan sözleşmesi, hizmet alım sözleşmesi, danışmanlık sözleşmesi), bağımsız çalışan bir kişi veya şirketin müşteri için belirli bir işi yapmayı ya da bir hizmeti yürütmeyi, müşterinin de buna karşılık ücret ödemeyi üstlendiği yazılı sözleşmedir. Bu belge işin niteliğine göre eser sözleşmesi ya da vekâlet hükümlerini uygular; kapsamı, teslim ve kabulü, düzeltme sınırını, ücreti ve ödeme belgesini, vergi kesintisini ve KDV'yi, fikri hakların devrini veya lisansını, gizliliği, kişisel verileri, sorumluluk sınırını, alt yükleniciyi, yurt dışındaki müşteriyi ve feshi Türk Borçlar Kanunu, Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu ve vergi mevzuatına göre düzenler.
- Dayanak
- TBK m.12, m.112, m.115, m.116, m.117, m.120, m.136, m.147, m.179, m.470 ile m.486, m.502 ile m.513; FSEK m.1/B, m.14 ile m.16, m.21 ile m.25, m.48, m.52; GVK m.18, m.82, m.94; KDVK m.9, m.11, m.12; KVKK m.5, m.9, m.10, m.12; TTK m.5/A, m.12, m.15, m.1530; 6502 sayılı Kanun m.5, m.48, m.68, m.73, m.73/A; HMK m.6, m.10, m.17; MÖHUK m.24, m.40; DVK m.3, m.24; 3095 sayılı Kanun m.1, m.2, m.4; İş Kanunu m.8.
9 adım · Şifre gerekmez · İndirmeden önce ilk bölümünü görün
Mevzuata uygun, size özel. Dayandığı kanun maddeleri bu sayfada yazar. İmzaya hazır Word ve PDF.
Yazılı ve ayrıntılı bir hizmet sözleşmesi; işin kapsamını, ücreti, teslim ve kabulü, telif haklarını ve feshi ispatlanabilir kılarak serbest çalışanı da müşteriyi de en sık yaşanan anlaşmazlıklardan korur.
Bu belge nelere göre hazırlanıyor?İncele
- Doğru hazırlanırsa. Ölçülebilir iş tanımı, düzeltme sınırı, ek iş onayı, makbuz veya faturaya bağlı ödeme takvimi ve FSEK m.52'ye uygun hak devri; ek iş ücretini, telif sahipliğini ve vergi kesintisi tartışmasını baştan çözer.
- Eksik veya yanlış olursa. Sözlü anlaşmada veya genel ifadeli şablonda kapsam büyür, ücret tahsil edilemez, telif devri geçersiz kalır, bağımlı çalışma iş sözleşmesine dönüşür ve ağır kusurdan sorumsuzluk gibi kayıtlar hükümsüz sayılır.
- Yasal dayanak. TBK m.12, m.112, m.115, m.116, m.117, m.120, m.136, m.147, m.179, m.470 ile m.486, m.502 ile m.513; FSEK m.1/B, m.14 ile m.16, m.21 ile m.25, m.48, m.52; GVK m.18, m.82, m.94; KDVK m.9, m.11, m.12; KVKK m.5, m.9, m.10, m.12; TTK m.5/A, m.12, m.15, m.1530; 6502 sayılı Kanun m.5, m.48, m.68, m.73, m.73/A; HMK m.6, m.10, m.17; MÖHUK m.24, m.40; DVK m.3, m.24; 3095 sayılı Kanun m.1, m.2, m.4; İş Kanunu m.8.
Bu belge ne işe yarar?
Ölçülebilir iş tanımı, düzeltme sınırı, ek iş onayı, makbuz veya faturaya bağlı ödeme takvimi ve FSEK m.52'ye uygun hak devri; ek iş ücretini, telif sahipliğini ve vergi kesintisi tartışmasını baştan çözer.
Bağımsız çalışan bir kişi veya şirket, bir müşteri için belirli bir işi yapacak (logo, web sitesi, yazılım, çeviri, metin, fotoğraf) ya da süren bir hizmet verecekse (danışmanlık, sosyal medya yönetimi, eğitim, teknik destek) bu sözleşme kullanılır. Belge, işin niteliğine göre iki ayrı hukuki rejimden birini seçer:
- Sonuç teslim edilecekse eser sözleşmesidir (TBK m.470): hizmet veren sonucu üstlenir; teslim, kabul, ayıp ve götürü bedel kuralları uygulanır; müşteri iş bitmeden yapılan işin karşılığını ve zararı ödeyerek dönebilir (TBK m.484).
- Sonuç değil özenli çalışma borçlanılıyorsa vekâlet hükümleri uygulanır (TBK m.502): hizmet veren özenle ve sadakatle çalışır, hesap verir; iki taraf da sözleşmeyi her zaman feshedebilir, uygunsuz zamanda fesheden zararı öder (TBK m.512).
- Bağımlı çalışma iş sözleşmesidir. Müşterinin belirlediği saatlerde, onun yerinde, talimatı ve denetimi altında, onun araçlarıyla sürekli çalışılacaksa ilişki iş sözleşmesi sayılır (İş Kanunu m.8); sözleşmenin adı ve makbuz kesilmesi sonucu değiştirmez. Bu durumda İş Sözleşmesi belgesini kullanın.
- Yalnız bilgi paylaşımı konuşuluyorsa Gizlilik Sözleşmesi; kamu ihalesiyle alınan işte idarenin sözleşmesi kullanılır.
Hizmet Sözleşmesi (Serbest Çalışma) örneği hangi maddeleri içerir?
Belgede yer alan maddeler
- Taraflar
- Tanımlar
- Sözleşmenin konusu ve hukuki niteliği
- Kapsam, teslimler ve ek işler
- Süre ve takvim
- Teslim, kabul ve düzeltme (gerekiyorsa)
- Hizmetin yürütülmesi (gerekiyorsa)
- Ücret ve masraflar
- Ödeme, makbuz veya fatura ve vergiler
- Ödemede gecikme
- Bağımsız çalışma
- Hizmet Verenin yükümlülükleri
- Müşterinin yükümlülükleri
- Alt yüklenici ve yardımcı kişiler
- Fikri haklar ve portföy
- Gizlilik
- Kişisel veriler
- Sorumluluk
- Sözleşmenin sona ermesi ve hesaplaşma
- Ölüm, iflas ve mücbir sebep
- Ek güvenceler
- Bildirimler
- Uygulanacak hukuk ve uyuşmazlıklar
- Özel hükümler (gerekiyorsa)
- Yürürlük, değişiklik, ekler ve nüsha
Madde 3. Sözleşmenin konusu ve hukuki niteliği. Bu sözleşmenin konusu, Hizmet Verenin aşağıda tanımlanan eseri meydana getirip teslim etmesi ve Müşterinin buna karşılık ücret ödemesidir. Sözleşme, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) m.470 ve devamındaki eser sözleşmesi hükümlerine tabidir; Hizmet Veren, kararlaştırılan sonucu sağlamayı üstlenir. Bu sözleşme bir iş sözleşmesi değildir.
Madde 6. Teslim, kabul ve düzeltme. Teslim, e-posta veya Tarafların kullandığı dosya paylaşım aracıyla yapılabilir. Müşteri, teslimden itibaren 7 gün içinde işi inceler ve ya kabul eder ya da eksiklik ve ayıpları yazılı ve somut olarak bildirir. Bu süre içinde bildirilmeyen açık ayıplar için iş kabul edilmiş sayılır; gizli ayıplar ortaya çıkınca gecikmeksizin bildirilir (TBK m.474, m.477).
Tam metin, yanıtlarınıza göre oluşturulur.
Bu maddeleri kendi bilgilerinizle hazırlayın.
9 adım · Şifre gerekmez · İndirmeden önce ilk bölümünü görün
Kimin lehine hazırlanabilir?
İlk soruda belgenin hangi tarafın haklarını öne çıkaracağını seçersiniz. Bu seçim maddeleri gerçekten değiştirir.
Nelere dikkat edilir?
Sık yapılan hatalar ve geçersiz maddeler
- Serbest çalışan gibi görünen işçi. Mesai, izin, disiplin ve tek müşteriye sürekli bağlılık içeren ilişki iş sözleşmesi sayılır; müşteri geriye dönük sigorta primi, kıdem ve ihbar tazminatı gibi yüklerle karşılaşabilir (İş Kanunu m.8).
- Genel ifadeyle telif devri. Hakları tek tek saymayan veya e-postayla yapılan devir geçersiz sayılabilir; müşteri işi kullanmakla birlikte hak sahibi olamaz (FSEK m.52).
- Sınırsız sorumsuzluk kaydı. Kast ve ağır ihmalden, izinle yürütülen meslekte hafif kusurdan sorumsuzluk anlaşması kesin hükümsüzdür (TBK m.115).
- Vekâlette fesih yasağı. Hizmet niteliğindeki işte "sözleşme süresi dolmadan feshedilemez" kaydı fesih hakkını kaldıramaz; uygunsuz zamanda fesihte yalnız zarar istenir (TBK m.512).
- Döviz ve yetki kayıtları. Türkiye'de yerleşikler arasında hizmet bedeli dövizle kararlaştırılamaz. Yetkili mahkeme kaydı yalnız tacirler veya kamu tüzel kişileri arasında geçerlidir (HMK m.17); esnaf ve serbest meslek erbabı tacir değildir (TTK m.12, m.15). Ticari davalarda dava şartı arabuluculuk da yalnız iki taraf tacirse aranır (TTK m.5/A).
- Tüketiciye karşı tek taraflı kayıtlar. Müşteri tüketiciyse sorumluluğu kaldıran, ayıp haklarını kısa bir kabul süresine bağlayan veya cayma hakkını ortadan kaldıran ve müzakere edilmeden konan kayıtlar haksız şart sayılır ve uygulanmaz (6502 sayılı Kanun m.5). Uzaktan kurulan sözleşmede Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği uyarınca ön bilgilendirme ayrıca yapılmalıdır. Tüketici mahkemesinde dava açmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır (6502 sayılı Kanun m.73/A).
- Belirsiz kapsam ve sınırsız düzeltme. Ölçülemeyen iş tanımı ve düzeltme sayısı yazılmaması, ek iş ücretinin en sık kaybedilme nedenidir.
- Fahiş cezai şart. Hâkim aşırı cezai şartı indirir (TBK m.182); tacirler bu indirimi isteyemez (TTK m.22).
- Geç teslimde çekince. Geç gelen işi teslim alırken cezai şart hakkınızı saklı tuttuğunuzu yazılı bildirin; çekincesiz kabul cezayı isteme hakkını kaybettirebilir (TBK m.179/2). Sözleşmede aksine kayıt olsa da yazılı çekince en güvenli yoldur.
- Yabancı müşteri veya hizmet veren. Türk mahkemesinin kararı karşı tarafın ülkesinde ayrıca tanınma ve tenfiz gerektirir; tahsil riski yüksekse tahkim şartı için bir hukuk uzmanından destek alın. Türkçe bilmeyen tarafla iki dilli metin hazırlayıp hangi metnin esas olduğunu yazın. Avrupa Birliğindeki müşteri kişisel veri paylaşacaksa kendi veri koruma mevzuatının istediği veri işleme sözleşmesini "Kişisel veri işleme talimatı" ekine koyun.
Bilmeniz gereken terimler
- arabuluculuk
- Dava açmadan önce, tarafsız bir arabulucu eşliğinde anlaşma aranması. Bazı davalarda zorunlu “dava şartı”dır.
- ayıp
- Malda veya hizmette bulunması gereken niteliğin eksik olması ya da kusur bulunması (ör. arızalı çıkan ürün).
- cezai şart
- Sözleşme ihlal edilirse ödenmesi kararlaştırılan, önceden belirlenmiş para. İhlali caydırır, zararı ayrıca ispat gerektirmez.
- Eser sözleşmesi
- Yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de ücret ödemeyi üstlendiği sözleşme; sonuç borçlanılır (TBK m.470).
- Fesih bildirimi
- Belirsiz süreli ortaklıkta bir ortağın en az altı ay önceden yaptığı, yıllık hesap kesilen ortaklıkta hesap yılı sonunda hüküm doğuran ve ortaklığı sona erdiren bildirim (TBK m.640).
- Gizli bilgi
- Sözleşmede tanımlanan, amaç için paylaşılan ve üçüncü kişilere açıklanmaması gereken ticari, teknik, mali ve hukuki bilgi.
Nasıl hazırlanır? Adım adım nelere yanıt vereceksiniz?
Kimin lehine
Belgenin hangi tarafın haklarını öne çıkaracağını seçersiniz.
Hizmet veren
İşi yapan serbest çalışan ya da şirket
Bu adımda şunlar sorulur: Hizmet veren kim, hangi belgeyi keser, Şahıs işletmesi ticaret siciline kayıtlı mı, Hizmet verenin adı soyadı, Hizmet verenin T.C. kimlik numarası, Hizmet veren sözleşmeyi kendisi mi imzalayacak, Hizmet veren adına imzalayacak vekilin adı soyadı, Vekâletname bilgisi (noter, tarih, yevmiye no), Hizmet veren şirketin unvanı, Hizmet veren şirketin vergi numarası, Hizmet veren şirketin vergi dairesi, Hizmet veren şirketin MERSİS numarası, Şirket adına imza yetkilisinin adı soyadı, İkinci imza yetkilisinin adı soyadı (birlikte imza gerekiyorsa), Hizmet verenin adresi, Hizmet verenin e-postası, Ödeme yapılacak IBAN.
Müşteri
Hizmeti alan kişi, şirket veya kurum
Bu adımda şunlar sorulur: Müşteri kim, Müşterinin adı soyadı, Müşterinin T.C. kimlik numarası, Müşteri sözleşmeyi kendisi mi imzalayacak, Müşteri adına imzalayacak vekilin adı soyadı, Vekâletname bilgisi (noter, tarih, yevmiye no), Müşterinin işletmesi ticaret siciline kayıtlı mı, Müşterinin unvanı, Müşterinin vergi numarası, Müşterinin vergi dairesi, Müşteri adına imza yetkilisinin adı soyadı, İkinci imza yetkilisinin adı soyadı (birlikte imza gerekiyorsa), Müşterinin adresi, Müşterinin e-postası, Onay verecek irtibat kişisinin adı soyadı, Taraflar nerede yerleşik, ücret hangi para birimiyle.
İş
Yapılacak iş, teslimler ve çalışma biçimi
Bu adımda şunlar sorulur: İşin niteliği, İşin tanımı, Teslim edilecekler, Hizmet raporu ne sıklıkla verilir, Kapsam dışı işler, İş nerede yapılacak, İşin bir bölümü başkasına yaptırılabilir mi, Yapay zekâ araçları kullanılabilir mi, Bu iş, kanuni izin veya ruhsatla yapılan bir meslek mi.
Süre
Başlangıç, teslim, kabul ve fesih bildirimi
Bu adımda şunlar sorulur: İşe başlama tarihi, Son teslim tarihi, İnceleme ve kabul süresi (gün), Ücrete dahil düzeltme (revizyon) turu, Teslimden sonra ücretsiz destek süresi (gün), Hizmet süresi, Hizmetin bitiş tarihi, Fesih için ön bildirim süresi (gün), Sözleşmenin düzenlendiği yer, Sözleşme tarihi.
Ücret
Bedel, ödeme planı, KDV ve vergi kesintisi
Bu adımda şunlar sorulur: Ücret nasıl belirlenir, Ücret (₺), Ücret (döviz tutarı), Para birimi, Ödeme planı, Peşinat oranı (yüzde), Aşamalar ve ödeme payları, Onaysız aşılamayacak aylık saat, Ödeme süresi (makbuz veya faturadan sonra gün), Ücrete KDV dahil mi, Ücret brüt mü, net mi, Ücret her yıl güncellenir mi, Ek iş için saat ücreti (₺), Damga vergisini kim öder.
Haklar
Fikri haklar, portföy, gizlilik ve kişisel veriler
Bu adımda şunlar sorulur: Ortaya çıkan işin fikri hakları ne olacak, Lisans türü, Lisansın kullanım amacı ve yeri, Lisans süresi, Kaynak dosyalar teslim edilir mi, Hizmet veren işi portföyünde gösterebilir mi, Gizlilik, sözleşme bittikten sonra ne kadar sürer, Hizmet veren müşterinin kişisel verilerini işleyecek mi.
Ek hükümlerİsteğe bağlı
İsteğe bağlı: yetkili mahkeme, özel hükümler ve ekler
Bu adımda şunlar sorulur: Yetkili mahkeme yeri, Özel hükümler, Sözleşmeye eklenecek belgeler.
Önizleme ve indirme
Belgenizin ilk bölümünü görürsünüz, sonra Word ya da PDF olarak indirirsiniz.
Soruları yanıtlamaya hazırsanız başlayın.
9 adım · Şifre gerekmez · İndirmeden önce ilk bölümünü görün
Ayrıntılı rehber
Geçerli olması için neler gerekir?
- Kanun bu sözleşme için genel olarak şekil aramaz (TBK m.12); ancak işin kapsamını, ücreti ve teslim tarihini ispat etmenin en güvenli yolu yazılı ve imzalı metindir.
- Fikri hakların devri veya lisansı yazılı olmalı ve devredilen haklar tek tek sayılmalıdır (FSEK m.52). "Tüm haklar devredilmiştir" kaydı yetmez; belge işleme, çoğaltma, yayma, temsil ve umuma iletim haklarını ayrı ayrı yazar. E-posta onayı veya tıklayarak kabul bu şekli karşılamaz; ıslak imza ya da güvenli elektronik imza kullanın (5070 sayılı Kanun m.5).
- Asgari unsurlar: taraflar ve imza yetkisi, işin ölçülebilir tanımı, teslimler veya hizmet süresi, ücret ve ödeme belgesi, kabul ve düzeltme kuralı, fikri haklar, gizlilik, fesih.
- Şirket adına imza yetkilisi imzalar ve imza sirküleri eklenir; birlikte imza öngörülmüşse iki yetkili de imzalar. Kişi adına vekil imzalıyorsa vekâletnamede sözleşme yapma yetkisi bulunmalı ve örneği eklenmelidir.
- Türkiye'de yerleşik iki taraf arasında hizmet bedeli Türk lirasıyla kararlaştırılır; döviz ancak taraflardan biri yurt dışında yerleşikse mümkündür (32 Sayılı Karar Tebliği m.8).
İmzadan sonra ne yapmalı?
- Belgede boş kalan yer, tarih ve imza satırlarını elle doldurun; her sayfayı iki taraf da parafla, son sayfayı imzalasın. İki nüsha basın, her tarafa bir nüsha verin.
- Şirket veya kurum adına yetkili imzalar ve kaşe basar; imza sirkülerini, vekil imzalıyorsa vekâletnameyi ekleyin. Birlikte imza gerekiyorsa iki yetkili de imzalar.
- Fikri hak devri veya lisans varsa sözleşmeyi ıslak imzayla ya da güvenli elektronik imzayla imzalayın; e-posta onayı yeterli değildir (FSEK m.52).
- Noter onayı gerekmez. Teklif, teknik şartname, aşama planı gibi ekleri sözleşmeye iliştirip paraflayın.
- Damga vergisini sözleşmede seçilen taraf, müşteri kamu kurumuysa hizmet veren öder (DVK m.3); oran ve üst sınır her yıl güncellendiğinden tutarı ve ödeme süresini mali müşavirinize doğrulatın.
- Her ödemede hizmet veren serbest meslek makbuzu veya fatura düzenler; kesinti yükümlüsü müşteri kestiği vergiyi beyan eder ve yatırır (GVK m.94).
- Teslimleri, kabul ve düzeltme isteklerini, ek iş onaylarını e-postayla yapın ve saklayın; kabul süresini takvime yazın.
- Kişisel veri işlenecekse müşterinin yazılı talimatını ekleyin; iş bitince verileri iade edip silin ve bunu yazılı teyit edin (KVKK m.12).
- Fesih, temerrüt ve ayıp bildirimlerini noter, iadeli taahhütlü posta veya KEP ile yapın.
- Ücret ve eser sözleşmesinden doğan alacaklar kural olarak beş yılda zamanaşımına uğrar (TBK m.147); ayıp nedeniyle talepler teslimden itibaren iki yıl içinde ileri sürülmelidir (TBK m.478).
Serbest çalışan hangi belgeyi düzenler, vergi kesintisi ve KDV nasıl işler?
- Serbest meslek erbabı her tahsilatta serbest meslek makbuzu (elektronik serbest meslek makbuzu) düzenler; şahıs işletmesi ve şirket fatura düzenler.
- Şirketler gibi kesinti yükümlüsü müşteriler serbest meslek ödemelerinden gelir vergisi keser (GVK m.94). Kesinti arızi yapılan işte de uygulanır; ücretin brüt mü net mi olduğu sözleşmede yazılmazsa en sık tartışma buradan çıkar. Oranlar değişebildiğinden güncel oranı mali müşavirinize sorun.
- Vergi kaydı olmadan yapılan arızi işte kazanç arızi kazanç olarak beyan edilebilir (GVK m.82); iş düzenli hale gelince vergi dairesine kayıt gerekir (VUK m.153).
- Yurt dışındaki müşteriye verilen ve yurt dışında yararlanılan hizmet, şartları sağlanırsa KDV'den istisnadır (KDVK m.11, m.12); müşterinin Türkiye'deki faaliyetine yönelik hizmetler istisna dışında kalabilir.
- KDV tevkifatı. Kamu kurumları ve belirlenmiş alıcılar, danışmanlık ve benzeri bazı hizmetlerde KDV'nin bir kısmını kendileri beyan edip öder; hizmet verene KDV'nin kalan kısmı ödenir (KDVK m.9; KDV Genel Uygulama Tebliği).
- Telif kazancı. Eserini satan yazar, çevirmen, ressam veya besteci gibi eser sahiplerinin kazancı GVK m.18 istisnası kapsamında olabilir; kesinti yükümlüsü müşteri ayrı bir oranla vergi keser (GVK m.94). İstisnanın yıllık tutar sınırı her yıl güncellenir; bu kazanç KDV'den de istisnadır (KDVK m.17). Şartları mali müşavirinize doğrulatın.
- Yurt dışındaki hizmet veren. Türkiye'deki müşteri yurt dışından aldığı hizmetin KDV'sini sorumlu sıfatıyla beyan etmek ve ödemeden vergi kesintisi yapmak zorunda kalabilir (KDVK m.9); çifte vergilendirmeyi önleme anlaşması varsa kesinti azalabilir. Ödemeden önce mali müşavirinize danışın.
- Damga vergisi. Sözleşmedeki paylaşım iç ilişkiye ilişkindir; imzalayanlar vergi dairesine karşı birlikte sorumludur (DVK m.24). Müşteri kamu kurumuysa vergiyi kanunen hizmet veren öder (DVK m.3).
- Türkiye'de yerleşik iki taraf arasında hizmet bedeli dövizle kararlaştırılamaz; taraflardan biri yurt dışında yerleşikse döviz serbesttir (32 Sayılı Karar Tebliği m.8).
Sık sorulan sorular
Serbest çalışanla yapılan sözleşme iş sözleşmesine dönüşebilir mi?
Evet, çalışma fiilen bağımlıysa dönüşebilir.
Ayrıntısı
Hizmet veren müşterinin belirlediği saatlerde, onun yerinde, talimatı ve denetimi altında ve onun araçlarıyla sürekli çalışıyorsa ilişki iş sözleşmesi sayılır. Sözleşmenin adının hizmet sözleşmesi olması veya serbest meslek makbuzu kesilmesi bu sonucu değiştirmez; mahkemeler fiili çalışma koşullarına bakar. Bu durumda müşteri sigorta primi, kıdem ve ihbar tazminatı gibi yüklerle karşılaşabilir.
Eser sözleşmesi ile vekâlet sözleşmesi arasındaki fark nedir?
Eser sözleşmesinde hizmet veren belirli bir sonucu, vekâlette ise işin özenle görülmesini üstlenir.
Ayrıntısı
Logo, web sitesi, yazılım veya çeviri teslimi eser sözleşmesidir; teslim, kabul ve ayıp kuralları uygulanır. Danışmanlık, hesap yönetimi veya eğitim gibi süren işler vekâlet hükümlerine tabidir; burada iki taraf sözleşmeyi her zaman feshedebilir, uygunsuz zamanda fesheden taraf zararı öder.
Logo veya yazılımın telif hakları müşteriye nasıl geçer?
Telif hakları ancak yazılı bir sözleşmeyle ve devredilen haklar tek tek sayılarak geçer.
Ayrıntısı
Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu, mali hakların devrinde ve lisansında yazılı şekil ile hakların ayrı ayrı gösterilmesini arar; tüm haklar devredilmiştir gibi genel bir kayıt yetmez. Bu belge işleme, çoğaltma, yayma, temsil ve umuma iletim haklarını ayrı ayrı yazar ve hakların ne zaman geçeceğini belirler.
Serbest meslek makbuzunda vergi kesintisini kim yapar?
Kesintiyi ödemeyi yapan müşteri yapar, ancak yalnız kanunen kesinti yükümlüsüyse.
Ayrıntısı
Şirketler gibi yükümlüler serbest meslek ödemesinden gelir vergisini keserek vergi dairesine yatırır; kişisel ihtiyacı için hizmet alan kişi kesinti yapmaz. Ücretin brüt mü net mi olduğu sözleşmede açıkça yazılmalıdır; net yazılırsa kesinti müşterinin ek maliyeti olur. Güncel oranı mali müşavirinize sorun.
Yurt dışındaki müşteriyle döviz üzerinden sözleşme yapılabilir mi?
Evet, taraflardan biri yurt dışında yerleşikse ücret döviz olarak kararlaştırılabilir.
Ayrıntısı
Döviz yasağı yalnız Türkiye'de yerleşik kişilerin kendi aralarındaki sözleşmeleri kapsar. Yurt dışındaki müşteriye verilen ve yurt dışında yararlanılan hizmet, şartları sağlanırsa KDV'den de istisna olabilir; müşterinin Türkiye'deki faaliyetine yönelik hizmetler bu istisnanın dışında kalabilir.
Müşteri işi yarıda bırakırsa hizmet veren ücret alabilir mi?
Evet, o ana kadar yapılan işin karşılığını alabilir.
Ayrıntısı
Eser sözleşmesinde müşteri iş bitmeden sözleşmeden dönebilir, ancak yapılan işin karşılığını öder ve hizmet verenin zararını giderir. Süren hizmetlerde her iki taraf sözleşmeyi her zaman feshedebilir; fesih tarihine kadar verilen hizmetin ücreti ödenir ve uygunsuz zamanda fesheden taraf karşı tarafın zararını karşılar.
Yasal çerçeve
Yasal dayanak: TBK m.12, m.112, m.115, m.116, m.117, m.120, m.136, m.147, m.179, m.470 ile m.486, m.502 ile m.513; FSEK m.1/B, m.14 ile m.16, m.21 ile m.25, m.48, m.52; GVK m.18, m.82, m.94; KDVK m.9, m.11, m.12; KVKK m.5, m.9, m.10, m.12; TTK m.5/A, m.12, m.15, m.1530; 6502 sayılı Kanun m.5, m.48, m.68, m.73, m.73/A; HMK m.6, m.10, m.17; MÖHUK m.24, m.40; DVK m.3, m.24; 3095 sayılı Kanun m.1, m.2, m.4; İş Kanunu m.8.
Belge 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun eser (m.470 ile m.486) ve vekâlet (m.502 ile m.513) hükümlerine, 5846 sayılı FSEK'in mali haklar ve şekil hükümlerine (m.21 ile m.25, m.48, m.52), 6698 sayılı KVKK'ya, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu m.94'e, 3065 sayılı KDV Kanunu m.11 ve m.12'ye, 6102 sayılı TTK m.5/A ve m.1530'a, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'a (m.73/A dahil), 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu'na, 6100 sayılı HMK'ya ve yabancı taraflı işlerde 5718 sayılı MÖHUK'a dayanır.
- KVKK'nın yurt dışına aktarım hükmü (m.9) 7499 sayılı Kanunla değişti; yurt dışında barındırılan hizmetlere veri yükleme bu yeni şartlara bağlıdır.
- Kanuni faiz, tüketici hakem heyeti parasal sınırı, damga vergisi oranı ve üst sınırı ile vergi kesintisi oranları değişebildiğinden şablona yazılmamış, kanun maddesine atıf yapılmıştır.
- Yapay zekâ ile üretilen içeriğin eser sayılıp sayılmayacağı Türk hukukunda henüz yerleşik içtihatla çözülmemiştir; belge bu yüzden kullanımı bildirime ve onaya bağlar.
- Somut uyuşmazlıkta veya yüksek tutarlı işlerde bir hukuk uzmanından destek alın.
Kaynaklar
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, m.12, m.112, m.115, m.116, m.117, m.120, m.136, m.147, m.179, m.470 ile m.486, m.502 ile m.513 · Erişim: 10 Ekim 2026
- 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu, m.1/B, m.14 ile m.16, m.21 ile m.25, m.48, m.52 · Erişim: 10 Ekim 2026
- 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu, m.18, m.65, m.82, m.94 · Erişim: 10 Ekim 2026
- 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu, m.9, m.11, m.12, m.17 · Erişim: 10 Ekim 2026
- 4857 sayılı İş Kanunu, m.8 · Erişim: 10 Ekim 2026
- 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu, m.5, m.9, m.10, m.12 · Erişim: 10 Ekim 2026
- 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu, m.5/A, m.12, m.15, m.1530 · Erişim: 10 Ekim 2026
- 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun, m.5, m.8 ile m.16, m.48, m.68, m.73, m.73/A · Erişim: 10 Ekim 2026
- Hazine ve Maliye Bakanlığı, Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karar sıkça sorulan sorular · Erişim: 10 Ekim 2026
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, m.6, m.10, m.17 · Erişim: 10 Ekim 2026
- 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu, m.3, m.24 · Erişim: 10 Ekim 2026
- 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun, m.24, m.40 · Erişim: 10 Ekim 2026
Bu sayfada neler değişti?
- Sözleşme baştan yazıldı: eser ve vekâlet ayrımı, teslim, kabul ve düzeltme sınırı, ödeme belgesi, vergi kesintisi ve KDV, telif devri ve lisansın FSEK m.52'ye göre tek tek sayılması, gizlilik, kişisel veriler, sorumluluk sınırı, alt yüklenici, yapay zekâ kullanımı, yurt dışındaki müşteri ve döviz, tüketici müşteri ve kimin lehine seçimine göre değişen maddeler eklendi. Bağımsız denetimle tacir ve esnaf ayrımı, tüketicide kabul ve dava şartı arabuluculuk, kamu kurumunda damga vergisi, KDV tevkifatı, telif kazancı, yurt dışındaki hizmet veren, vekil ve ikinci yetkili imzası eklendi.
- İlk yayın.
Bu bilgiler, belgeyi güvenle hazırlamanız için güncel mevzuata göre derlendi; kişiye özel görüş niteliği taşımaz. Özel bir durumunuz varsa uzman desteği almanızı öneririz.
İlgili belgeler
- Gizlilik SözleşmesiGörüşme ve iş birliğinde paylaşılan gizli bilgiyi koruyan tek taraflı veya karşılıklı sözleşme
- İş Sözleşmesiİşe alımlarda belirli, belirsiz, kısmi süreli ve uzaktan çalışma için güncel mevzuata uygun, taraf seçenekli iş sözleşmesi (iş akdi).
- Alacak İhtarnamesiÖdenmeyen alacak için borçluya ve kefile süre veren, faizi başlatan noter ihtarnamesi.
- KVKK Aydınlatma MetniMüşteri, e-ticaret, site kullanıcısı, ziyaretçi, tedarikçi, aday veya başka bir grup için amaç ve hukuki sebebi eşleştiren aydınlatma metni.
- Arabuluculuk Başvuru FormuDava öncesi zorunlu arabuluculuk başvurusu
Hizmet Sözleşmesi (Serbest Çalışma) hazırlamaya hazır mısınız?
Soruları yanıtlayın, belgenizin ilk bölümünü görün; uygun bulursanız indirin.